Trump, konuya ilişkin açıklamayı Truth Social hesabından yaptı. Paylaşımında, “Tüm ülkelere yönelik küresel yüzde 10’luk bir gümrük vergisini az önce imzalamış olmaktan büyük onur duyuyorum” ifadelerini kullandı ve vergilerin neredeyse derhal yürürlüğe gireceğini belirtti.

Beyaz Saray’dan yapılan açıklamada ise kararın, 1974 tarihli Trade Act of 1974’in 122. maddesi kapsamında alındığı bildirildi. Açıklamada, söz konusu maddenin başkana uluslararası ödeme sorunlarını ek vergiler ve ithalat kısıtlamaları yoluyla ele alma yetkisi verdiği vurgulandı.

Bu kapsamda ABD’ye ithal edilen ürünlere 150 gün süreyle yüzde 10 oranında geçici ithalat vergisi uygulanacağı, kararın 24 Şubat’ta yürürlüğe gireceği kaydedildi.

Bazı ürünler muaf tutuldu

Beyaz Saray açıklamasında, kritik mineraller, enerji ürünleri, bazı tarım ürünleri, ilaçlar, belirli elektronik ve otomotiv ürünleri, havacılık ürünleri ile bilgi materyalleri gibi bazı kalemlerin geçici vergiden muaf tutulduğu belirtildi.

Ayrıca 232. madde kapsamındaki ürünlerin, ABD-Meksika-Kanada Anlaşması’na uygun Kanada ve Meksika mallarının ve belirli Orta Amerika ülkelerinden gelen bazı tekstil ürünlerinin de uygulama dışında bırakıldığı ifade edildi.

Trump’ın ayrıca ABD Ticaret Temsilciliği’ne, 301. madde kapsamında “makul olmayan ve ayrımcı ticaret eylemlerine” yönelik soruşturma başlatma talimatı verdiği aktarıldı.

Yüksek Mahkeme kararı sonrası yeni adım

ABD Yüksek Mahkemesi, Trump’ın daha önce yürürlüğe koyduğu vergilerin dayandırıldığı International Emergency Economic Powers Act’in (IEEPA) başkana doğrudan vergi koyma yetkisi vermediğine hükmetmişti.

Trump, karar sonrası düzenlediği basın toplantısında şu ifadeleri kullanmıştı:

“Yıllardır bizi soyan yabancı ülkeler çok mutlu, sokaklarda dans ediyorlar. Ama uzun süre dans edemeyeceklerinden emin olabilirsiniz”

Trump, IEEPA kapsamındaki vergilerden daha güçlü yöntemler bulunduğunu belirterek, 1974 Ticaret Yasası’nın 122. maddesi uyarınca yüzde 10’luk küresel vergi kararını imzalayacağını açıklamıştı.

Şirketin aldığı bu karar, İngiltere’de zor bir dönemden geçen perakende sektörünün son örneklerinden biri olarak değerlendiriliyor. Kapatılacak mağazalar, daha önce açıklanan 33 şubelik kapanış planının bir parçasını oluşturuyor.

İngiltere ve İrlanda’da 200’ün üzerinde mağazası bulunan River Island, yaklaşık 5 bin 500 kişiye istihdam sağlıyor. Yönetim, söz konusu adımların şirketin mali dengesini korumak ve olası bir krizi önlemek amacıyla atıldığını vurguluyor.

Geçtiğimiz yıl ağustos ayında duyurulan yeniden yapılandırma programı kapsamında bazı mağazaların faaliyetlerine son verilmesi kararlaştırılmıştı. Bu sürecin, şirketin iflas koruma sürecine girmesini engellemeye yönelik olduğu belirtiliyor. Ayrıca plan çerçevesinde 71 mağaza için daha düşük kira bedelleri üzerinden yeni anlaşmalar yapıldı.

River Island CEO’su Ben Lewis ise markanın İngiliz ana caddelerinde uzun bir geçmişe sahip olduğunu hatırlatarak, tüketici alışkanlıklarının hızla dijital platformlara kaymasının mevcut mağaza yapısını zorladığını ifade etti. Lewis, bu dönüşümün şirketi yeniden yapılanmaya yönelttiğini belirtti.

Trump, eşi Melania Trump adına çekilen “Melania” filminin Kennedy Center’daki gala gösterimine katılırken basın mensuplarının sorularını yanıtladı. Gazetecilerin, Fed başkan adayını ne zaman açıklayacağı yönündeki sorusu üzerine Trump, bugünü işaret ederek “yarın (cuma) sabah” yanıtını verdi.

Bu açıklama, Trump’ın 2026 yılının ilk kabine toplantısında yaptığı değerlendirmeden kısa süre sonra geldi. Söz konusu toplantıda Trump, Fed başkanlığı için belirleyecekleri adayı önümüzdeki hafta duyuracaklarını ifade etmişti.

Öne çıkan adaylar arasında Beyaz Saray Ulusal Ekonomi Konseyi Direktörü Kevin Hassett, Fed Yönetim Kurulu Üyesi Christopher Waller, eski Fed Yönetim Kurulu Üyesi Kevin Warsh ve BlackRock’ta üst düzey yöneticilik yapan Rick Rieder yer alıyor.

Mevcut Fed Başkanı Jerome Powell’ın görev süresi ise mayıs ayında sona erecek. Trump’ın açıklayacağı yeni isim, hem ABD ekonomisi hem de küresel piyasalar açısından büyük önem taşıyor.

Trump, kendisine yöneltilen bir soru üzerine, “Hayır, bence harika. Yaptığımız işlere bakın. Hayır, dolar harika gidiyor.” ifadelerini kullandı. Doların mevcut seviyesinin piyasa koşullarıyla uyumlu olduğunu belirten Trump, kurun doğal bir denge arayışı içinde olduğunu söyledi.

Açıklamalarında Çin ve Japonya’ya da değinen Trump, geçmişte bu ülkelerle para politikaları nedeniyle sorun yaşandığını belirterek, “Çin ve Japonya para birimlerini devalüe etmek istediklerinde bu adil olmuyordu, rekabeti zorlaştırıyordu.” dedi. Trump ayrıca, doların yönü üzerinde etkili olabileceğini vurgulayarak, “(Doları) bir yoyo gibi aşağı veya yukarı hareket ettirebilirdim.” ifadesini kullandı.

Trump’ın sözlerine rağmen küresel piyasalarda dolar üzerindeki baskı arttı. ABD dolarının avro, Japon yeni, İsviçre frangı ve sterlin gibi başlıca para birimleri karşısındaki performansını gösteren dolar endeksi 95,6 seviyesine kadar gerileyerek yaklaşık dört yılın en düşük düzeyini gördü.

Uluslararası piyasalarda avro/dolar paritesi ise yükselişini sürdürerek 1,20 seviyesine ulaştı ve 2021’den bu yana en yüksek seviyesini test etti. Analistler, siyasi açıklamalar ile piyasa beklentileri arasındaki uyumsuzluğun oynaklığı artırdığına dikkat çekiyor.

Bulgaristan Merkez Bankası (BNB) Başkanı Dimitar Radev, euroya geçiş sürecine ilişkin yaptığı basın açıklamasında, euronun yalnızca bir para birimi değil, aynı zamanda bir aidiyet sembolü olduğunu vurguladı. Radev, Bulgar levasının ülkenin tarihinin ve toplumsal hafızasının ayrılmaz bir parçası olarak kalacağını belirterek, “Bugün ‘Hoş geldin Bulgaristan’ sözleri Frankfurt’ta, Brüksel’de, Lüksemburg’da ve Avrupa’nın pek çok kentinde duyuluyor. Oradaki dostlarımıza cevabımız net: Teşekkürler dostlar, biz zaten evimizdeyiz” ifadelerini kullandı.

Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen de sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı açıklamada, Bulgaristan’ın Euro Bölgesi’ne katılımının uzun yıllar süren kararlı çalışmaların ve özverinin sonucu olduğunu belirtti. Von der Leyen, euroya geçişin daha kolay ödemeler, daha rahat seyahat imkânları ve Bulgar işletmeleri için yeni fırsatlar sağlayacağını ifade ederek Bulgaristan’ı tebrik etti.

Ülkede geçiş süreci kapsamında bir ay boyunca hem Bulgar levası hem de euro birlikte kullanılacak. 1 Şubat itibarıyla ise Bulgaristan’da yalnızca euro tedavülde olacak.

Seçilen isimler arasında Nvidia CEO’su Jensen Huang, Meta CEO’su Mark Zuckerberg, Tesla ve SpaceX’in CEO’su Elon Musk, OpenAI CEO’su Sam Altman, AMD CEO’su Lisa Su, DeepMind CEO’su Demis Hassabis, Anthropic CEO’su Dario Amodei ile yapay zekâ alanının öncü akademisyenlerinden Fei-Fei Li yer aldı.

TIME’ın internet sitesinde yayımlanan açıklamada, 2025’in yapay zekânın yalnızca bir teknoloji olmaktan çıkıp gerçek gücünün tüm dünyada hissedildiği bir dönüm noktası olduğuna dikkat çekildi. Dergi, bu süreçten geri dönüşün artık mümkün olmadığına vurgu yaptı.

Bu yılki seçim için TIME iki farklı kapak tasarımı hazırladı. İlk kapak, 1932 tarihli ünlü “Lunch atop a Skyscraper” fotoğrafına gönderme yaparak sekiz ismi bir gökdelenin çelik kirişinde yan yana otururken betimliyor. İkinci kapakta ise henüz inşa edilmekte olan “A” ve “I” harfleriyle yapay zekânın adım adım yükselişi simgeleniyor.

TIME’ın X (eski adıyla Twitter) hesabından yapılan paylaşımda, “Düşünen makinelerin çağını başlattıkları, insanlığı hem hayran bıraktıkları hem de kaygılandırdıkları, bugünü dönüştürdükleri ve mevcut sınırların ötesine geçtikleri için yapay zekânın mimarları, TIME dergisinin 2025 Yılın Kişisi seçildi” ifadelerine yer verildi.

TIME, geçtiğimiz yıl Yılın Kişisi unvanını ABD Başkanı Donald Trump’a verirken, 2023’te ise bu ödüle pop yıldızı Taylor Swift’i layık görmüştü.

Kasım ayında düzeltilmiş işsizlik maaşı başvuruları 20.100 kişi artarken, işsizlik yardımı alanların oranı toplam iş gücünün yüzde 4,4’üne çıktı. Aynı dönemde Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) tanımına göre işsiz sayısı 157.871 kişi arttı.

Ücret artışlarında ise ivme kaybı dikkat çekti. Ağustos–Ekim döneminde ikramiyeler dahil ortalama kazançlar yıllık bazda yüzde 4,7 artarken, ikramiyeler hariç ortalama ücret artışı yüzde 4,6 olarak kaydedildi. Bu oran, yüzde 4,5 seviyesindeki piyasa beklentisinin hafif üzerinde gerçekleşti.

HM Gelir ve Gümrük İdaresi’nin (HMRC) Gerçek Zamanlı Bilgi (RTI) verilerine göre, Kasım 2025’e ilişkin erken tahminler maaşlı çalışan sayısının 30,3 milyon olduğunu gösterdi. Bu rakam, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 0,6’lık düşüşe işaret ederken, yaklaşık 171 bin kişilik bir azalmaya karşılık geliyor.

Sektörel bazda en güçlü istihdam artışı, 31 bin kişilik artışla sağlık ve sosyal hizmetler alanında görülürken; en sert düşüş ise 70 bin kişilik kayıpla toptan ve perakende ticaret sektöründe yaşandı.

Vergi oranları ve çıkış vergisi tartışma yaratıyor

Norveç’te net serveti 1,76–20,7 milyon kron arasında olanlar yüzde 1, bu tutarın üzerindekiler ise yüzde 1,1 oranında servet vergisi ödüyor. 2023’te bu vergiyi ödeyenlerin sayısı 671 bin 639.

Konutlar vergiden yüzde 75 oranında muaf tutulurken, hisse ve ticari mülkiyette indirim oranı yüzde 20. Yurt dışındaki varlıklar da vergilendirmeye dahil.

Ülkeyi terk etmek isteyenler içinse önemli bir engel var: 3 milyon kron üzerindeki gerçekleşmemiş sermaye kazançlarına yüzde 37,8 oranında çıkış vergisi uygulanıyor. Henüz satılmamış hisselerdeki değer artışı bile vergilendiriliyor.

Zenginlerin göçü hızlandı

Civita’nın verilerine göre serveti 10 milyon kronu aşan 261 kişi 2022’de, 254 kişi ise 2023’te ülkeyi terk etti. Bu rakamlar, vergi artışından önceki yılların neredeyse iki katı.

Norveç’in en zengin 400 kişisini listeleyen Kapital dergisine göre, bu kişilerden 105’i ya yurtdışına taşındı ya da servetlerini yurtdışındaki yakınlarına devretti.

Hükümet: “Servet vergisi adaleti güçlendiriyor”

Hükümet ise vergiyi gelir dağılımını iyileştiren bir mekanizma olarak görüyor. Maliye Bakan Yardımcısı Ellen Reitan, “Servet vergisi, gelir vergisiyle birlikte düşünüldüğünde kişisel vergi sistemini daha adil kılıyor” diyor.

Norveç İstatistik Ofisi de girişimcilerin vergiyi ödeyecek likiditeye sahip olduğunu ve yükün özellikle en zengin kesimde yoğunlaştığını gösteriyor. Başka bir çalışma, servet vergisinin insan sermayesine yatırımı teşvik edebileceğini savunuyor.

Halk ikiye bölünmüş

Aftenposten için yapılan bir ankete göre Norveçlilerin:

• %39’u servet vergisinin devam etmesini veya artırılmasını,

• %23’ü azaltılmasını,

• %28’i ise tamamen kaldırılmasını istiyor.

İşçi Partisi hükümeti, tüm partileri iki yıllık vergi reformu müzakerelerine davet etmeyi planlıyor. Tek şart: Servet vergisi kaldırılmayacak.

Eleştiriler: “Girişimciliği cezalandırıyor”

Karşıtlar, verginin yerli girişimcileri cezalandırdığını ve Norveç şirketlerini küresel rekabette zayıflattığını savunuyor. Balık yağı takviyesiyle servet elde edip yakın zamanda İsviçre’ye taşınan Knut-Erik Karlsen, “Bu sistem şirketlerin dünyayla rekabet etmesini zorlaştırıyor” diyor.